Matematik

Tümler, bütünler ve ters açılar

Açı ilişkilerini toplamlar ve kesişen doğrular üzerinden çöz.

Yaklaşık 2 dk okuma · DersPusula · Özgün başlangıç rehberi · 25 Ekim 2026
Tümler, bütünler ve ters açılar için DersPusula konu kartıKısa açıklamaAçı, aynı başlangıç noktasından çıkan iki ışının oluşturduğu açıklıktır. Derece, açı ölçüsünde kullanılan birimlerden biridir. Dik açı 90°, doğru açı 180° ve tam açı 360° olarak ölçülür. Çizimin görünüşü ölçü yerine geçmez.

Bu rehberde
  1. Tümler ve bütünler açılar
  2. Ters açılar
  3. Verilen ilişkiyi kullan
  4. Ölçüleri 2x ve x + 30 olan iki açı tümlerse x’i bul.
  5. 40°’lik bir açının tümleri kaç derecedir?
  6. 65°’lik bir açının bütünleri kaç derecedir?
  7. Bu konudan ne öğrendin?
  8. Sıradaki keşfin

Tümler ve bütünler açılar

Ölçüleri toplamı 90° olan iki açı tümler, toplamı 180° olan iki açı bütünlerdir. 35°’nin tümleri 90 − 35 = 55°, bütünleri 180 − 35 = 145° olur. Bu tanımlar açıların mutlaka yan yana çizilmesini gerektirmez.

Ters açılar

İki doğrunun kesişmesiyle oluşan karşılıklı açılar ters açılardır ve ölçüleri eşittir. Bir açı 65° ise karşısındaki açı da 65° olur. Ona komşu ve birlikte doğru açı oluşturan açı ise 180 − 65 = 115°’dir.

Verilen ilişkiyi kullan

Bir soruda 2x + 10 ile x + 20 ölçülü açıların bütünler olduğu söyleniyorsa 2x + 10 + x + 20 = 180 denklemi kurulur. 3x = 150 ve x = 50 bulunur. Açılar 110° ve 70° olur. Son kontrolü x’in değeriyle değil açıların toplamıyla da yap.

ÇÖZÜMLÜ UYGULAMA

Ölçüleri 2x ve x + 30 olan iki açı tümlerse x’i bul.

Çözüm yolunu göster

Toplamı 90’a eşitle: 2x + x + 30 = 90. 3x = 60, x = 20. Açılar 40° ve 50° olur; toplamları 90°’dir.

KENDİNİ KONTROL ET

40°’lik bir açının tümleri kaç derecedir?

BİR ADIM DAHA

65°’lik bir açının bütünleri kaç derecedir?

İlerlememi gör
KENDİ CÜMLENLE

Bu konudan ne öğrendin?

Tüm notlarım ↗

Bu rehber temel kavramları açıklar; belirli bir sınıfın güncel müfredatını eksiksiz karşıladığı iddiasını taşımaz.

Bu rehber yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Yayın yaklaşımını oku.